Соңгы вакытта сезне күбрәк кызыксындырган SAP белән таныштырырга рөхсәт итегез! Супер сеңдерүче полимер (SAP) - функциональ полимер материалының яңа төре. Ул югары су сеңдерү функциясенә ия, үзеннән берничә йөздән берничә мең тапкыр авыррак суны сеңдерә һәм суны саклауның бик яхшы күрсәткечләренә ия. Ул суны сеңдереп, гидрогельгә әйләнгәч, басым астында булса да, аны аеру авыр. Шуңа күрә ул шәхси гигиена продуктлары, сәнәгать һәм авыл хуҗалыгы җитештерүе, гражданлык инженериясе кебек төрле өлкәләрдә киң кулланыла.
Супер сеңдерүче сумала - гидрофиль төркемнәр һәм үзара бәйләнгән структураны үз эченә алган макромолекула төре. Ул башта Fanta һәм башкалар тарафыннан крахмалны полиакрилонитрил белән ялгап, аннары сабынлаштыру юлы белән җитештерелгән. Чималга карап, крахмал серияләре (ялгап алынган, карбоксиметилланган һ.б.), целлюлоза серияләре (карбоксиметилланган, ялгап алынган һ.б.), синтетик полимер серияләре (полиакрил кислотасы, поливинил спирты, полиокси этилен сериясе һ.б.) берничә категориядә була. Крахмал һәм целлюлоза белән чагыштырганда, полиакрил кислотасы суперсеңдерүче сумаласының җитештерү бәясе түбән, процесс гади, җитештерү нәтиҗәлелеге югары, суны нык сеңдерү сәләте һәм продуктның озак саклану вакыты кебек берничә өстенлекләре бар. Ул бу өлкәдә хәзерге вакытта тикшеренүләрнең иң популяр ноктасына әйләнде.
Бу продуктның эшләү принцибы нинди? Хәзерге вакытта полиакрил кислотасы дөньядагы супер сеңдерүче сумала җитештерүнең 80% ын тәшкил итә. Супер сеңдерүче сумала, гадәттә, гидрофиль төркем һәм аркылы бәйләнгән структураны үз эченә алган полимер электролиты. Суны сеңдергәнче, полимер чылбырлары бер-берсенә якын һәм бер-берсенә эләгеп, аркылы бәйләнгән, челтәр структурасын барлыкка китерә, шуның белән гомуми беркетүгә ирешелә. Су белән бәйләнештә булганда, су молекулалары капилляр тәэсир һәм диффузия аша сумала эченә үтеп керә, һәм чылбырдагы ионлаштырылган төркемнәр суда ионлаша. Чылбырдагы бер үк ионнар арасындагы электростатик этәрү аркасында полимер чылбыры сузыла һәм шешенә. Электр нейтральлеге таләбе аркасында, каршы ионнар сумаланың тышкы ягына күчә алмый, һәм сумала эчендәге һәм тышындагы эремә арасындагы ион концентрациясе аермасы кире осмотик басым барлыкка китерә. Кире осмос басымы тәэсирендә су сумала эченә үтеп, гидрогель барлыкка китерә. Шул ук вакытта, смоланың үзара бәйләнгән челтәр структурасы һәм водород бәйләнеше гельнең чиксез киңәюен чикли. Суда аз күләмдә тоз булганда, кире осмотик басым кими, һәм шул ук вакытта, каршы ионның экранлаштыру эффекты аркасында, полимер чылбыры кыскара, нәтиҗәдә смоланың су сеңдерү сәләте сизелерлек кими. Гомумән алганда, 0,9% NaCl эремәсендә супер сеңдерүче смоланың су сеңдерү сәләте деионлаштырылган суның якынча 1/10 өлешенә тигез. Су сеңдерү һәм суны тоту - бер үк проблеманың ике аспекты. Линь Руньсюн һ.б. аларны термодинамикада тикшерделәр. Билгеле бер температура һәм басым астында супер сеңдерүче смола суны үзеннән-үзе сеңдерә ала, һәм су смолага керә, бөтен системаның ирекле энтальпиясен тигезләнешкә җиткәнче киметә. Әгәр су смоладан чыгып, ирекле энтальпияне арттырса, бу системаның тотрыклылыгына ярдәм итми. Дифференциаль термик анализ күрсәткәнчә, супер абсорбент сумала сеңдергән суның 50% ы 150°C тан югарырак температурада гель челтәрендә кала. Шуңа күрә, нормаль температурада басым кулланылса да, су супер абсорбент сумаладан чыкмаячак, бу супер абсорбент сумаланың термодинамик үзлекләре белән билгеләнә.
Киләсе юлы, SAPның конкрет максатын әйтегез.
Бастырылган вакыты: 2021 елның 8 декабре
